Wszystko, co musisz wiedzieć o podatku od darowizny: zasady, stawki i kontrole skarbowe

Poznaj autora
Udostępnij

Dość często spotykamy się z kwestią darowizn i wątpliwości związanymi z ich opodatkowaniem przy finansowaniu wkładu własnego na zakup nieruchomości za pomocą kredytu hipotecznego. Często taki wkład własny jest darowizną od rodziców czy innego członka rodziny.

Podatek od darowizny, mimo że może wydawać się skomplikowany, jest istotnym elementem prawa podatkowego. W Polsce, zasady dotyczące tego podatku są precyzyjnie określone, a urzędy skarbowe dysponują różnymi metodami w celu sprawdzenia, czy darowizny zostały prawidłowo zgłoszone i opodatkowane. Przeanalizujmy te zasady, by lepiej zrozumieć, kto musi płacić ten podatek, jakie są stawki, a także w jaki sposób urząd skarbowy kontroluje darowizny.

Kwoty wolne od podatku – grupy podatkowe

Podatek od darowizny jest naliczany w zależności od relacji między darczyńcą a obdarowanym oraz od wartości darowizny. Wyróżniamy trzy grupy podatkowe:

  1. Pierwsza Grupa Podatkowa (bliska rodzina): obejmuje małżonków, dzieci, wnuki, rodziców, dziadków, rodzeństwo, zięciów, synowe, teściów. W tej grupie kwota wolna od podatku wynosi 36 120 zł. Dla najbliższej rodziny, czyli zerowej grupy podatkowej, obowiązuje całkowite zwolnienie z podatku.

  2. Druga Grupa Podatkowa (dalsza rodzina): do grupy tej zaliczają się zstępni rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, małżonkowie rodzeństwa oraz ich rodzeństwo. Kwota wolna od podatku w tej grupie wynosi 27 090 zł.

  3. Trzecia Grupa Podatkowa (pozostałe osoby): dla osób niespokrewnionych, kwota wolna od podatku określona jest na poziomie 5 733 zł.

Stawki podatku od darowizny

Podatek od darowizny jest naliczany od sumy przekraczającej ustaloną kwotę wolną. Stawki podatkowe są różne dla każdej z grup i zależą od wysokości nadwyżki:

  • Pierwsza Grupa Podatkowa: stawki wynoszą od 3% do 7% nadwyżki. Przykładowo, przy nadwyżce do 11 833 zł podatek wynosi 3%, a przy nadwyżce ponad 23 665 zł – 946,6 zł plus 7% od nadwyżki.

  • Druga Grupa Podatkowa: stawki wynoszą od 7% do 12%. Dla nadwyżki do 11 833 zł podatek wynosi 7%, a dla nadwyżki ponad 23 665 zł – 1893,3 zł plus 12% od nadwyżki.

  • Trzecia Grupa Podatkowa: stawki wynoszą od 12% do 20%. Przykładowo, dla nadwyżki do 11 833 zł podatek wynosi 12%, a dla nadwyżki ponad 23 665 zł – 3313,20 zł plus 20% od nadwyżki.

Kontrola Urzędu Skarbowego

Od 1 lipca 2022 roku, Urząd Skarbowy ma uprawnienia do wglądu w rachunki bankowe obywateli. Banki są zobowiązane do udostępniania informacji na temat stanu rachunków bankowych i wpływów na te konta. Właściciel rachunku nie musi być o tym informowany. Jeśli urząd skarbowy zauważy dużą darowiznę, która nie została zgłoszona i opodatkowana w ciągu 6 miesięcy od otrzymania, może wezwać do złożenia wyjaśnień.

Konsekwencje niezgłoszenia darowizny

Niezgłoszenie darowizny w ciągu 6 miesięcy od jej otrzymania może skutkować nałożeniem kary finansowej. Kary te wahają się od 3% do 20% wartości darowizny, w zależności od okoliczności. Dotyczy to wszystkich grup podatkowych, w tym grupy zerowej, gdzie darowizna z założenia nie podlega opodatkowaniu.

Praktyczne aspekty podatku od darowizny

W praktyce, Urząd Skarbowy często interesuje się darowiznami, gdy osoba, która otrzymała znaczną kwotę, dokonuje dużych zakupów, jak nieruchomość czy samochód. W takich przypadkach, urząd może wezwać do złożenia wyjaśnień skąd pochodzą środki.

Podatek od darowizny jest ważnym elementem systemu podatkowego i wymaga od obywateli świadomości oraz odpowiedzialności. Niezgłoszenie darowizny i unikanie podatku może prowadzić do poważnych konsekwencji finansowych. Warto więc znać zasady dotyczące tego podatku i stosować się do nich, by uniknąć problemów z urzędem skarbowym.

Zapisz się na newsletter!

Bądź na bieżąco z naszymi newsami & ofertami

Thank you for subscribing to the newsletter.

Oops. Something went wrong. Please try again later.

Powiązane posty